Àwọn ọjà tí ń ṣiṣẹ́, àwòrán àti ìtúpalẹ̀ ẹ̀rọ ní ibi kan
Àwọn ọjà, àwọn irin, àwọn atọ́ka ọjà ọ̀wọ́ àti owó orílẹ̀-èdè ń ṣòwò lórí aago tiwọn, síbẹ̀ wọ́n ń fa ara wọn nígbà gbogbo. Ìyípadà nínú dollar ń mì góòlù. Dídín tí OPEC bá ṣe ń tún ìdíyelé epo, èyí tí ó ń kún inú ìwọ̀n owó, èyí tí ó ń kún inú ohun tí àwọn báńkì àgbà ń ṣe pẹ̀lú ìwọ̀n èlé, èyí tí ó sì ń padà kún inú ọjà ọ̀wọ́ àti forex. Ojú ìwé yìí ń fún ọ ní àwọn àwòrán tí ń ṣiṣẹ́ tí a lè bá sọ̀rọ̀ fún àwọn ohun-ìní tí ń darí ètò ọrọ̀ ajé àgbáyé, pẹ̀lú ojú ìwé tirẹ̀ àti ìwòye ẹ̀rọ fún ọ̀kọ̀ọ̀kan. A kọ́ ọ fún kíkàwé àti kíkọ́, kì í ṣe fún fífi ìṣòwò ṣe, nítorí náà kò sí àkọọ́lẹ̀, kò sì sí ohun kan láti forúkọsílẹ̀ sí.
Wàá rí àwọn ọjà agbára àti oko-ọ̀gbìn (crude oil, Brent, gaasi àdánidá, gasoline, ọkà alikama, àgbàdo, kọfí, ṣúgà), àwọn irin iyebíye àti ilé-iṣẹ́ (góòlù, fàdákà, platinum, palladium, bàbà), àwọn atọ́ka ọjà ọ̀wọ́ pàtàkì (S&P 500, Nasdaq 100, Dow Jones, DAX, FTSE 100, Nikkei 225) àti àwọn ẹgbẹ́ owó orílẹ̀-èdè tí ó ń ṣòwò jù lọ (EUR/USD, GBP/USD, USD/JPY, USD/RUB, USD/CNY). Ohun-ìní kọ̀ọ̀kan ń ṣí ojú ìwé tirẹ̀ pẹ̀lú àwòrán tí ó pé pẹ̀lú àkópọ̀ ìtúpalẹ̀ ẹ̀rọ, nítorí náà o lè kẹ́kọ̀ọ́ ohun èlò kan ṣoṣo dáradára dípò kí o kàn wo ọ̀wọ́ọ̀wọ́ tíkẹ́tì lásán.
Kí ni àwọn ọjà mẹ́rin wọ̀nyí ní gidi
Àwọn ọjà jẹ́ àwọn ohun èlò aláìṣiṣẹ́: ohun tí a fi kọ́ ètò ọrọ̀ ajé. Owó wọn ń padà sí ìpèsè àti ìbéèrè, ṣùgbọ́n àwọn agbára tí ó ń mú un ṣiṣẹ́ jẹ́ ti ara àti ti ìṣèlú. Ojú ọjọ́ ń bàjẹ́ ìkórè ọkà alikama, ilé-iṣẹ́ ìsọ epo kan ń dá dúró, ogun ń dí ọ̀nà ọkọ̀ ojú omi, ẹgbẹ́ àwọn olùṣàkóso ń yí àfojúsùn ìjáde padà. Àwọn ọmọ ẹgbẹ́ OPEC nìkan ń fọ́n nǹkan bí ìdá mẹ́ta epo tí ayé ń lo, wọ́n sì jẹ́ ìdajì gbogbo epo tí a ń tà kọjá orílẹ̀-èdè, ìdí nìyẹn tí ìpinnu wọn fi lè yí owó náà padà kí àkọsílẹ̀ ìbéèrè kankan tó fi ìdí rẹ̀ múlẹ̀.
Àwọn irin wà ní ẹ̀ka méjì. Àwọn irin ilé-iṣẹ́ bí bàbà ń tọpasẹ̀ iṣẹ́ ilé-iṣẹ́ ní pẹ́kípẹ́kí tó bẹ́ẹ̀ tí a fi ń pè bàbà ní ìwọ̀n òjò-ọrọ̀ ajé nígbà mìíràn. Àwọn irin iyebíye bí góòlù ń hùwà yàtọ̀: wọ́n jẹ́ ohun-ìní ààbò ìbílẹ̀. Nígbà tí ọjà bá ń dààmú, owó sábà máa ń ṣàn sí ọ̀dọ̀ góòlù, nígbà tí dollar orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà bá le tàbí ìwọ̀n èlé bá dide, góòlù sábà máa ń rọ̀ nítorí pé dídani rẹ̀ mú ń mú ọ pàdánù èrè tí o bá lè jèrè níbòmíràn.
Àwọn atọ́ka ọjà ọ̀wọ́ ń kó ọ̀pọ̀lọpọ̀ ilé-iṣẹ́ pọ̀ sínú nọ́mbà kan ṣoṣo. S&P 500 jẹ́ àkójọpọ̀ tí a fi ìwọ̀n gbé ka iye owó ti ilé-iṣẹ́ ńlá 500 ní Amẹ́ríkà, ó sì jẹ́ ìwọ̀n tí ó wọ́pọ̀ jù láti fi rí bí ọjà ọ̀wọ́ Amẹ́ríkà ṣe ń ṣe; Nasdaq 100 ń tẹ̀ síi ọ̀dọ̀ ilé-iṣẹ́ tẹ́knọ́lọ́jì, nígbà tí DAX, FTSE 100 àti Nikkei 225 ń ṣe iṣẹ́ kan náà fún Jámánì, United Kingdom àti Japan. Àwọn atọ́ka ń mú ariwo owó kan ṣoṣo pẹ̀lẹ́, nítorí náà wọ́n jẹ́ ìtọ́ka mímọ́ jù nípa ìmọ̀lára gbogbo ọjà.
Forex ni ọjà owó orílẹ̀-èdè, ó sì ni ó tóbi jù lára gbogbo wọn. Owó ìpààrọ̀ ń sọ fún ọ ìye owó orílẹ̀-èdè kan nínú èkejì lásán. Àwọn ìwọ̀n ń dáhùn sí ìyàtọ̀ ìwọ̀n èlé láàrin àwọn orílẹ̀-èdè, ìṣàn òwò, ìwọ̀n owó àti ewu ìṣèlú. Nítorí pé ọ̀pọ̀lọpọ̀ ọjà ni a fi dollar díyelé, agbára dollar ń ṣe àpèrò gbogbo ohun mìíràn tí ó wà lórí ojú ìwé yìí ní ìdákẹ́rẹ́rẹ́.
Kíka àwòrán owó láìdiwọ́n rẹ̀ jù
Àwòrán jẹ́ àkọsílẹ̀ owó lórí àkókò, ọ̀pọ̀lọpọ̀ oníṣòwò sì ń lo candlestick. Candle kọ̀ọ̀kan ń bo apá àkókò kan, bí ọjọ́ kan. Ara rẹ̀ ń fi ibi tí owó bẹ̀rẹ̀ àti parí hàn, wick tín-ínrín náà sì ń fi ibi tó ga jù àti tó kéré jù hàn. Candle aláwọ̀ ewé (tàbí tí ó ṣófo) parí ní ipò tí ó ga; èyí pupa (tàbí tí a kún) parí ní ipò tí ó kéré. Bí o bá kó wọ́n jọ, ìṣàn kan á fara hàn: ipò tí ó ga jù tí ń ga sí i àti ipò tí ó kéré jù tí ń ga sí i ń tọ́ka sí ìgòkè, ohun tí ó lòdì ń tọ́ka sí ìsàlẹ̀, ìṣàn tí ó wà ní ẹ̀gbẹ́ kan sì túmọ̀ sí pé ọjà náà kò tíì pinnu.
Ohun èlò rọrùn méjì ń bo ọ̀pọ̀lọpọ̀ ohun tí àwọn tuntun nílò. Ìwọ̀n gbedeméjì tí ń yí padà (moving average) ń mú owó dán sínú ìlà kan ṣoṣo; nígbà tí owó bá dúró lókè rẹ̀, ìṣàn náà sábà máa ń wà lókè; nígbà tí owó bá rọ̀ sí ìsàlẹ̀ rẹ̀, ó sábà máa ń wà ní ìsàlẹ̀. Ìtìlẹ́yìn àti ìdíwọ́ (support and resistance) ni àwọn ìpele owó tí àwọn olùrà tàbí olùtà ti wọlé léraléra, tí ó ń hùwà bí ilẹ̀ àti òrùlé títí ọ̀kan yóò fi já lọ́gán. Láti ibẹ̀ o lè fi àwọn àmì agbára kún un, ṣùgbọ́n ó ṣe pàtàkì láti sọ ọ́ ní kedere: àwọn àmì ń ṣàpèjúwe ohun tí ó ti ṣẹlẹ̀ tẹ́lẹ̀. Wọn kì í ṣàsọtẹ́lẹ̀, kò sì sí ètò tí ó ń ṣiṣẹ́ nígbà gbogbo.
Spot àti futures, àti kí ni ó dé tí àwọn ìtọ́ka fi ṣe pàtàkì
Owó spot ni ohun tí ohun-ìní kan wulẹ̀ ní fún ìfìjìránṣẹ́ ní ìsinsìnyí gan-an. Owó futures ni ohun tí wàá gbà lónìí láti san ní ọjọ́ tí a dá kalẹ̀ ní ọjọ́ iwájú. Àwọn méjèèjì sábà máa ń tẹ̀lé ara wọn, ṣùgbọ́n wọ́n lè yà kúrò nígbà tí ọjà bá retí ìyípadà ìpèsè tàbí ìbéèrè. Spot ni nọ́mbà ìtọ́ka rọrùn tí o máa rí fún góòlù; futures ni bí a ṣe ń ṣòwò tí a sì ń díyelé epo àti ọ̀pọ̀lọpọ̀ ọjà ní gidi lójoojúmọ́.
Àwọn ohun-ìní díẹ̀ ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí ojúewé ìtọ́ka fún gbogbo ẹ̀ka. A ń lo Brent crude láti díyelé nǹkan bí ìdá méjì nínú mẹ́ta epo tí a ń tà kárí ayé, nítorí náà ó ni nọ́mbà tí ènìyàn ń tọ́ka sí nígbà tí wọ́n bá ń sọ̀rọ̀ nípa owó epo. Góòlù ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí ìwọ̀n fún ìfẹ́ láti gba ewu àti ìye owó fúnra rẹ̀. Wíwo àwọn méjì wọ̀nyí ń sọ púpọ̀ fún ọ nípa ìdààmú owó àti bí àwọn ọjà ṣe ń ṣọ́ra tó, kí o tó wo ọjà ọ̀wọ́ kankan.
Lílo àwọn ojú ìwé ohun-ìní kọ̀ọ̀kan
Yan ọjà, irin, atọ́ka tàbí ẹgbẹ́ owó orílẹ̀-èdè kankan, wàá sì dé ojú ìwé tí a kọ́ yíká ohun èlò kan náà yẹn: àwòrán tí ń ṣiṣẹ́ tí o lè tún ìwọ̀n rẹ̀ ṣe kọjá àwọn àkókò, láti intraday títí dé ọ̀pọ̀lọpọ̀ ọdún, pẹ̀lú àkópọ̀ ẹ̀rọ tí ó ń mú àwọn àmì tí ó wọ́pọ̀ jáde ní kíákíá. Yí àkókò náà padà kí ó bá ìbéèrè rẹ mu. Oníṣòwò ọjọ́kan àti olùwòye ìgbà pípẹ́ tí wọ́n ń wo ohun-ìní kan náà á rí àwòrán tí ó yàtọ̀ gidigidi, méjèèjì sì tọ́.
Bí o bá ń tọpasẹ̀ àwòrán owó gbòòrò náà, ó bá owó crypto tí ń ṣiṣẹ́ wa mu dáradára fún àwọn ohun-ìní dígítà àti olùpààrọ̀ owó orílẹ̀-èdè wa fún ìṣírò ìwọ̀n kánkán. Ronú àwọn àwòrán níhìn-ín gẹ́gẹ́ bí fèrèsé sí àwọn ọjà náà, fi ohun-ìní díẹ̀ tí ó bára mu wé ara wọn, o á sì bẹ̀rẹ̀ sí í ṣàkíyèsí bí epo, góòlù, atọ́ka àti dollar ṣe ń rìn papọ̀.
Fún ìsọfúnni nìkan. Kò sí ohun kan lórí ojú ìwé yìí tí ó jẹ́ ìmọ̀ràn ìdókòwò, dátà ọjà sì lè pẹ́ tàbí kò lè pé. Ṣe ìwádìí tirẹ̀ kí o tó ṣe ìpinnu owó kankan.
Àwọn ìbéèrè tí a sábà máa ń béèrè
Ṣé àwọn owó jẹ́ ti àkókò gidi?
Àwòrán àti ìdíye ń ṣàtúnṣe nígbà ìgbà ìṣòwò tí ó bá kàn. Àwọn ilé-iṣẹ́ ọjà kan ń fi ìdádúró kékeré sí dátà ọ̀fẹ́, nígbà tí futures àti forex ń ṣiṣẹ́ ní fẹ́rẹ̀ẹ́ jẹ́ ní wákàtí 24 lójúmọ́. Crude oil àti góòlù ń ṣòwò fún fẹ́rẹ̀ẹ́ gbogbo ọ̀sẹ̀.
Kí ni ìyàtọ̀ láàrin owó spot àti futures?
Spot ni owó fún ìfìjìránṣẹ́ ní ìsinsìnyí gan-an. Futures jẹ́ owó tí a gbà lónìí fún ọjọ́ tí a dá kalẹ̀ nígbà tí ó bá yá. Wọ́n sábà máa ń ṣiṣẹ́ papọ̀ ṣùgbọ́n wọ́n lè yà kúrò nígbà tí ọjà bá retí pé ìpèsè tàbí ìbéèrè yóò yí padà.
Kí ni ó ń yí owó ọjà àti irin padà?
Ìpèsè àti ìbéèrè, ojú ọjọ́, ìpinnu ìṣelọ́pọ̀ láti ọ̀dọ̀ àwọn ẹgbẹ́ bí OPEC, ìṣèlú àgbáyé àti agbára dollar Amẹ́ríkà. Góòlù náà ń dáhùn ní ìlọsíwájú sí ìwọ̀n èlé àti bí àwọn ọjà ṣe ń ṣọ́ra tó.
Báwo ni mo ṣe lè kà àwòrán candlestick?
Candle kọ̀ọ̀kan ń fi ibi tí owó bẹ̀rẹ̀, parí, ga jù àti kéré jù hàn fún àkókò kan. Ara rẹ̀ ni ìwọ̀n láti bíbẹ̀rẹ̀ sí parí, wick náà sì ń fi àwọn ààlà hàn. Ọ̀wọ́ candle tí ń gòkè pẹ̀lú ipò tí ó ga jù tí ń pọ̀ sí i ń fi ìṣàn ìgòkè hàn.
Kí ni ó dé tí góòlù àti epo fi ń gba àfiyèsí púpọ̀ tó?
Brent crude ń díyelé nǹkan bí ìdá méjì nínú mẹ́ta epo tí a ń tà kárí ayé, nítorí náà ó dúró fún owó epo lápapọ̀. Góòlù ń fi ìfẹ́ láti gba ewu àti ìye owó fúnra rẹ̀ hàn, èyí tí ó jẹ́ kí àwọn méjèèjì wúlò gẹ́gẹ́ bí ìtọ́ka fún ọjà gbòòrò.
Ṣé èyíkéyìí nínú èyí jẹ́ ìmọ̀ràn ìdókòwò?
Rárá. speedor.net ń fi dátà ọjà àti àwòrán hàn fún ìsọfúnni nìkan. Ṣe ìwádìí tirẹ̀ nígbà gbogbo, kí o sì gbé ìmọ̀ràn ọjọ́gbọ́n yẹ̀wò kí o tó ṣe ìpinnu owó kankan.